Անգլիայում գործարար Նիլ Քլելանդը խատուտիկներից պահպանակներ և բժշկական սարքավորումներ արտադրելու նախագիծ է մշակում, հաղորդում է Metro-ն։

Ձեռնարկատերը նախատեսում է խատուտիկն օգտագործել որպես բնական կաուչուկի այլընտրանքային աղբյուր։ Բույսը պարունակում է լատեքս՝ կաթնագույն սպիտակ հյութ, որը նման է Hevea brasiliensis կաուչուկե ծառից ստացվածին։ Ներկայում աշխարհի կաուչուկի մեծ մասն արտադրվում է Հարավարևելյան Ասիայում և Արևմտյան Աֆրիկայում, ինչն արդյունաբերությունը դարձնում է խոցելի կլիմայի փոփոխության, լոգիստիկ խափանումների և աշխարհաքաղաքական ռիսկերի նկատմամբ։

QuberTech կենսատեխնոլոգիական ընկերության գլխավոր տնօրեն Քլելանդը նախատեսում է գեների խմբագրում օգտագործել խատուտիկի բերքատվությունը մեծացնելու համար։ Գիտնականները նախատեսում են փոփոխել բույսի գենետիկական բնութագրերը՝ արմատային համակարգի չափը մեծացնելու, աճի ցիկլը կրճատելու և լատեքսի պարունակությունը մեծացնելու նպատակով։ Ի տարբերություն ավանդական գենետիկական մոդիֆիկացիայի, գեների խմբագրումը այլ տեսակների ԴՆԹ-ի ներմուծում չի ենթադրում։

Խատուտիկը որպես կաուչուկի աղբյուր օգտագործելու գաղափարն արդեն քննարկվել էր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, սակայն նախագիծը տնտեսապես անիրագործելի էր համարվել ցածր արտադրողականության պատճառով։ Ժամանակակից կենսատեխնոլոգիան, ըստ մշակողների, կարող է փոխել այդ գնահատականը։

Նախագծի արժեքը 2,5 միլիոն ֆունտ ստեռլինգ է, որի մեծ մասը կտրամադրվի կառավարության Ապագայի գյուղատնտեսության հետազոտությունների և զարգացման հիմնադրամից։ Նախատեսվում է, որ փորձնական փուլը կտևի 12-18 ամիս։ Հաջողության դեպքում նախագիծը կընդգրկի մոտավորապես երկու հեկտար տարածք՝ մինչև 3000 տոննա կաուչուկ արտադրելու ներուժով։

Քլելանդը հույս ունի առևտրայնացնել տեխնոլոգիան մինչև 2029 թվականը։ Եթե նախագիծն իրականացվի, Մեծ Բրիտանիան կդառնա առաջին երկիրը, որը գենետիկորեն մոդիֆիկացված խատուտիկներից կաուչուկ կթողարկի պահպանակների և այլ արտադրանքի համար։